Θαυμαστός καινούργιος κόσμος, Άλντους Χάξλεϋ

thaumastos-koinourios-kosmos-nisides«Brave New World είναι έκφραση του Σαίξπηρ (από την Τρικυμία), οπότε αποδίδεται «Θαυμαστός καινούργιος κόσμος»· αλλά, όπως, επισημαίνει ο Τέοντορ Αντόρνο, αναφέρεται και στον Νέο Κόσμο, την Αμερική, το εργαστήρι για την κοινωνία τού μέλλοντος.
Το περίφημο προφητικό μυθιστόρημα του Χάξλεϋ, η περιγραφή τού εφιαλτικού Καινούργιου κόσμου, με το απολύτως ιεραρχικό και πανίσχυρο κράτος, με τα επιτεύγματα της τεχνολογίας, της γενετικής μηχανικής, της φαρμακοβιομηχανίας, της εφαρμοσμένης ψυχολογίας. Οι άνθρωποι ζουν σε μία αρνητική Ουτοπία, σε ευημερία, ασφάλεια, μα και σε ανελευθερία.» [Νησίδες]

«Όλα αυτά τα φαντάστηκα πριν από δεκαπέντε χρόνια. Τότε η Ουτοπία φαινόταν να βρίσκεται μακριά. Την είχα τοποθετήσει 600 χρόνια από τώρα στο μέλλον. Σήμερα όμως δεν φαίνεται τόσο μακρινή. Ο τρόμος μπορεί να κρέμεται πάνω από τα κεφάλια μας μέσα σ έναν αιώνα. Κι αυτό, αν γλιτώσουμε από το κομμάτιασμα μιας τεράστιας έκρηξης στο μεταξύ. Αν δεν συγκεντρωθούμε και δεν χρησιμοποιήσουμε την επιστήμη σαν βοήθημα για τη δημιουργία μιας νέας, αυτόνομης ράτσας, θα ‘χουμε να διαλέξουμε ανάμεσα σε πολλές δικτατορίες, ολοκληρωτισμούς, που θα στηρίζονται στον τρόμο και τον φόβο της ατομικής βόμβας και των συνεπειών της, ή σ’ έναν υπερολοκληρωτισμό, που γεννιέται από το κοινωνικό χάος, την τεχνολογία γενικά και την ατομική επανάσταση ειδικά, και εξελίσσεται σε μια κοινωνικής πρόνοιας τυραννία. Στην τυραννία της Ουτοπίας. «Όπως στρώσεις έτσι θα κοιμηθείς»
Αλντους Χάξλευ, 1946

«Ο «Θαυμαστός καινούργιος κόσμος» μάς μεταφέρει στο Παγκόσμιο Κράτος, εν έτει 632 μετά Φορντ (2540 μ.Χ.), όπου οι άνθρωποι αναπαράγονται τεχνητά και μαζικά σε κρατικά κέντρα επωάσεως και αναπτύσσονται μέσα σε φιάλες. Χωρίζονται από τη στιγμή της γονιμοποίησης σε τάξεις (Α, Β, Γ, Δ, Ε), ανάλογα με τον τελικό κοινωνικό και επαγγελματικό προορισμό τους. Τα ωάρια που ανήκουν στις τρεις κατώτερες τάξεις κλωνοποιούνται δημιουργώντας φουρνιές ομοιόμορφων ανθρώπων, που θα χρησιμοποιηθούν ως εργάτες σε εργοστάσια. Τον τυποποιημένο αυτόν κόσμο αναστατώνει ο Τζον, νεαρός που γεννήθηκε σε «καταυλισμό αγρίων» και μεγάλωσε διαβάζοντας Σαίξπηρ. «Πόσο πανέμορφη είναι η ανθρωπότητα!» λέει, όπως η Μιράντα στην «Τρικυμία» του Σαίξπηρ. «Ω, θαυμαστέ, καινούργιε κόσμε», αναφωνεί. Το μυθιστόρημα οφείλει τον τίτλο του ακριβώς σε αυτήν τη φράση από την τραγωδία του Σαίξπηρ, ο οποίος είναι απαγορευμένος στο Παγκόσμιο Κράτος επειδή η ανάγνωση των έργων του διεγείρει τα πάθη και αναστατώνει την ψυχή. Θύμα λογοκρισίας έπεσε και το μυθιστόρημα του Χάξλεϋ: το 1932 απαγορεύτηκε στην Ιρλανδία για τη γλώσσα του και διότι αντιτίθεται στη θρησκεία και στην οικογένεια· μεταξύ 1932 και 1937 είχε απαγορευθεί στην Αυστραλία· το 1967 απαγορεύτηκε στην Ινδία ως έργο «πορνογραφικό». Στις ΗΠΑ προκαλεί σταθερά -σύμφωνα με στοιχεία του Συνδέσμου Αμερικανικών Βιβλιοθηκών- πολλές ενστάσεις…» [Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη]

«Παραμένει προκλητικό, σπινθηροβόλο, μεγαλοφυές, εντυπωσιακό και επίκαιρο όπως τη μέρα που πρωτοεκδόθηκε. Χωρίς αμφιβολία, το καλύτερο βιβλίο του Χάξλεϋ.» – Martin Green


«… είναι τόσο πολυεπίπεδο και πολυθεματικό που σε προκαλεί να το ξαναδιαβάσεις όχι μόνο για την απόλαυση της λογοτεχνικής αφήγησής του αλλά και για να επανεξετάσεις τις απόψεις σου για πολλά δεδομένα του παρόντος.» – Bookworm

«Ingenious wit, derisive logic and swiftness of expression . . . Huxley’s resources of sardonic invention have never been more brilliantly displayed.» – The Times

“The Utopia to end Utopias.” – The New York Times

«It is a frightening experience, indeed, to discover how much of his satirical prediction of a distant future became reality in so short a time.’ – New York Times Book Review

«Brave New World is the most prophetic book of the 20th century, and the most profound discussion of happiness in modern philosophy. It had a deep impact on my thinking about politics and happiness. And since, for me, the relation between power and happiness is the most important question in history, Brave New World has also reshaped my understanding of history.» – The Independent

«It was Huxley’s genius to present us to ourselves in all our ambiguity. Alone among the animals, we suffer from the future perfect tense.» – Margaret Atwood, The Guardian

«It is impossible to read Brave New World without being impressed by Huxley’s eerie glimpses into the present» – New Statesman

“A brilliant tour de force . . . Full of barbed wit and malice-spiked frankness . . . Provoking, stimulating, shocking and dazzling.” – The Observer

‘Brave New World is an enduring masterpiece of classic science fiction, a bleak future vision as concerning today as it must have been over 80 years ago.’ – SFBook Reviews

«[…]in my experience, its power increases with each rereading, and coming generations of readers should—and I hope will—find it still more compelling…While philosophical essays and moral exhortation are today largely impotent, good literature can—at least for now—capture our impoverished imaginations and thus keep the human flame aflicker.» – First Things,  Leon R. Kass

Open Culture – Ο ‘Αλντους Χάχλεϋ διαβάζει τον Θαυμαστό Καινούργιο Κόσμο


Σχετικά links: